اولین کارت گرافیک جهان در سال ۱۹۸۱ توسط IBM با نام Monochrome Display and Printer Adapter (MDA) معرفی شد که سنگبنای تحول نمایشگرهای دیجیتال و پردازشهای گرافیکی پیشرفته امروزی است.
سال ۱۹۸۱ میلادی، نقطه عطفی در تاریخ محاسبات شخصی بود. زمانی که شرکت IBM اولین آداپتور نمایش دیجیتال را برای کامپیوترهای شخصی (PC) معرفی کرد، هیچکس تصور نمیکرد که این قطعه ساده روزی به قلب تپنده مدلهای زبانی بزرگ و هوش مصنوعی تبدیل شود. این کارت که با نام Monochrome Display and Printer Adapter (MDA) شناخته میشد، در واقع اولین گام در مسیر انقلابی بود که امروزه در سایت اخبار هوش مصنوعی هوش روز لحظه به لحظه آن را دنبال میکنیم.
طبق تجربه من در بررسی سختافزارهای کلاسیک، تفاوت میان آن برد ساده و پردازندههای گرافیکی (GPU) امروزی مانند NVIDIA H100، نشاندهنده سرعت خیرهکننده پیشرفت بشر است. در آن زمان، هدف فقط نمایش متن بود، اما امروز ما درباره تولید ویدیوهای واقعگرایانه با هوش مصنوعی صحبت میکنیم.
مشخصات فنی اولین کارت گرافیک جهان (IBM MDA)
برای درک بهتر فاصله تکنولوژیک، نگاهی به جدول زیر بیندازید که ویژگیهای این قطعه تاریخی را نشان میدهد:
| ویژگی | مشخصات کارت IBM MDA (۱۹۸۱) |
|---|---|
| نوع حافظه | ۴ کیلوبایت حافظه ویدئویی (VRAM) |
| وضوح تصویر | ۸۰ ستون در ۲۵ سطر (فقط متنی) |
| پورت خروجی | ۹ پین D-sub |
| رنگهای پشتیبانی شده | تکرنگ (معمولاً سبز در پسزمینه سیاه) |
| قابلیت گرافیکی | فاقد قابلیت ترسیم پیکسل (فقط کاراکترهای اسکی) |
چرا این خبر برای دنیای AI مهم است؟
شاید بپرسید چرا در سایت خبری هوش روز به سراغ خبری مربوط به ۴۵ سال پیش رفتهایم؟ پاسخ در “تکامل پردازش” نهفته است. کارت MDA صرفاً برای نمایش حروف طراحی شده بود. اما همین ایده که پردازش تصویر باید توسط یک قطعه مجزا انجام شود، باعث شد تا دههها بعد، شرکتهایی مثل انویدیا مفهوم GPU را خلق کنند.
به قول “مارک پیپرمستر“، مدیر ارشد فناوری AMD: «تاریخ گرافیک کامپیوتری، داستان تلاش برای بصری کردن غیرممکنهاست.»
ما در تیم تحریریه HooshRooz معتقدیم که بدون اختراع این آداپتور اولیه توسط IBM، امروز مفاهیمی مثل پردازش موازی که زیربنای یادگیری عمیق است، وجود نداشت. در واقع، اخبار جدید هوش مصنوعی که امروزه منتشر میشود، مدیون همان بردهای سبز رنگ قدیمی است.
هوش مصنوعی و میراث IBM
امروز وقتی در سایت اخبار هوش مصنوعی درباره قدرت تراشههای Blackwell یا رقابت اپل و اینتل میخوانید، به یاد داشته باشید که همهچیز از سال ۱۹۸۱ شروع شد. اولین کارت گرافیک جهان حتی نمیتوانست یک دایره ساده بکشد! اما امروز، همان مسیر به جایی رسیده که هوش مصنوعی میتواند با استفاده از قدرت گرافیکی، داروهای جدید کشف کند یا برای ما کدنویسی کند.
نظر شخصی من این است که ما اکنون در همان “دوران ۱۹۸۱” برای هوش مصنوعی هستیم؛ یعنی سالهایی که زیرساختها در حال شکلگیری است و دهههای آینده، این پیشرفتها چندین برابر خواهد شد.
سوالات متداول
این کارت با نام IBM MDA در سال ۱۹۸۱ عرضه شد که فقط متن را نمایش میداد و فاقد قابلیتهای گرافیکی پیکسلی امروزی بود.
این قطعه پایه پردازش مجزای تصویر را بنا کرد که بعدها به خلق GPUهای قدرتمند برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی در هوش روز منجر شد.
خیر؛ کارت MDA یک آداپتور تکرنگ (Monochrome) بود که فقط حروف و اعداد را معمولاً با رنگ سبز در پسزمینه سیاه نشان میداد.
تفاوت در قدرت است؛ کارتهای قدیمی فقط متن میساختند، اما پردازندههای امروزی قادر به تولید ویدیو و پردازش سنگین هوش مصنوعی هستند.
